Bánh chưng Đất Tổ - Hương vị nguồn cội ngày Tết
Làng cổ Hùng Lô vào vụ bánh Tết
Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, dưới chân núi Hùng, làng cổ Hùng Lô (xã Hùng Lô, tỉnh Phú Thọ) bước vào thời điểm tất bật nhất trong năm. Trong những nếp nhà cổ thâm trầm, giữa các con ngõ rực sắc cờ xuân, người dân chuẩn bị lá dong, gạo nếp, đỗ xanh để gói những mẻ bánh chưng đầu tiên.
Ở ngôi làng có lịch sử từ thời Hùng Vương này, phong tục làm bánh chưng ngày Tết đã trở thành nếp sống truyền đời. Không chỉ là một món ăn, bánh chưng còn là sợi dây nối quá khứ với hiện tại, nối truyền thuyết Lang Liêu với đời sống hôm nay.
Theo Nhà nghiên cứu Phạm Bá Khiêm, nguyên Chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian tỉnh Phú Thọ, mỗi nguyên liệu làm nên bánh chưng đều mang ý nghĩa biểu trưng sâu sắc. Gạo nếp, đỗ xanh, thịt lợn - những sản vật quen thuộc của nền nông nghiệp lúa nước – được coi là tinh túy của đất trời, gắn với quan niệm ngũ hành và triết lý sống của cư dân Việt cổ. Chính sự kết hợp hài hòa ấy đã làm nên giá trị văn hóa bền vững của chiếc bánh chưng trong đời sống người Việt.
Giữ nguyên hương vị truyền thống
Không chỉ riêng Phú Thọ mới có nghề làm bánh chưng, song tại Đất Tổ - nơi lưu truyền truyền thuyết về nguồn gốc bánh chưng, bánh giầy - người dân vẫn giữ gần như nguyên vẹn cách làm truyền thống.
Từ khâu vo gạo, đãi đỗ, ướp thịt, lau lá đến gói và buộc lạt, mọi công đoạn đều đòi hỏi sự tỉ mỉ, cẩn trọng. Chiếc bánh vuông vắn, gói trong lớp lá dong xanh mướt, không chỉ ngon miệng mà còn mang đậm dấu ấn văn hóa của vùng Đất Tổ
Quá trình làm bánh cũng là dịp để gia đình quây quần. Mỗi người một việc, tiếng trò chuyện rôm rả hòa cùng tiếng lá dong sột soạt tạo nên không khí đầm ấm đặc trưng của những ngày cuối năm. Dù nhiều hộ ở Hùng Lô làm bánh quanh năm để phục vụ thị trường, đến Tết, các gia đình vẫn giữ thói quen sum họp, tự tay gói và chuẩn bị bánh cho đại gia đình.
Để bánh chưng dền, dẻo và hòa quyện hương vị, bánh phải được nấu liên tục ít nhất 7-8 tiếng. Khi chín, lớp nếp mềm nhuyễn, thoảng hương lá dong, vị bùi của đỗ xanh và vị ngậy của thịt quyện vào nhau tạo nên hương vị đặc trưng khó lẫn.
Di sản sống giữa đời thường
Trong nhịp sống hiện đại, nhiều phong tục truyền thống đã ít nhiều thay đổi. Tuy vậy, bánh chưng vẫn giữ vị trí đặc biệt trong đời sống tinh thần của người Việt mỗi dịp Tết đến xuân về. Thưởng thức bánh chưng tại chính miền Đất Tổ - nơi khởi nguồn truyền thuyết càng làm đậm thêm cảm giác thiêng liêng và tự hào về cội nguồn.
Nhận xét
Đăng nhận xét